Αυθεντικότητα και πνευματική δημιουργία στην εποχή της τεχνητής νοημοσύνης.

Το καλοκαίρι τελείωσε, μαζί και οι ανέμελες συζητήσεις με καλή παρέα επί παντός επιστητού. Ένα από τα θέματα που θίξαμε και με προβλημάτισε ήταν αυτό της λογοκλοπής.
Διαπιστώσαμε με τους συνομιλητές μου πως στις μέρες μας ο περισσότερος κόσμος έχει μια δυσπιστία σχετικά με τη γνησιότητα των όσων διαβάζει ή ακούει γύρω του, είτε αυτό αφορά ειδήσεις είτε πνευματική εργασία. Πολλοί από εμάς έχουμε αναρωτηθεί εξάλλου κατά πόσο μια μαθητική ή φοιτητική εργασία είναι προϊόν αυθεντικής έρευνας ή απλής διαδικτυακής αναζήτησης. Δανείζομαι τον ορισμό από τη Wikipedia: «Λογοκλοπή είναι η παράνομη οικειοποίηση / κλοπή και δημοσίευση ενός άλλου συγγραφέα της γλώσσας, των σκέψεων, των ιδεών, ή εκφράσεων και της εκπροσώπησης αυτών ως αρχικής εργασίας κάποιου».

Και εδώ έρχονται διάφορες σκέψεις
φυσιολογικά στον καθένα μας.

  • Πότε θεωρείται ένα δημοσιευμένο προϊόν ιδιοκτησία κάποιου;
  • Πότε θεωρείται κλεμμένη μια ιδέα;
  • Στη μία πρόταση, στις 10 ίδιες λέξεις στη σειρά;
  • Πώς μπορεί κάποιος να γνωρίζει πως κάτι που δημιουργεί ή γράφει ότι είναι πρωτότυπο και πως δεν έχει ξαναγίνει θέμα από κάποιον άλλο;

Και σαν μην έφταναν αυτά, ήρθε και η τεχνητή νοημοσύνη να περιπλέξει τα πράγματα κατά πολύ περισσότερο.

Ή μήπως όχι; Σαν άλλο δίκοπο μαχαίρι, η τεχνητή νοημοσύνη προσφέρει πλέον αναρίθμητα εργαλεία για την «παραγωγή» ιδεών, πρακτικών ή ακόμα και εκφράσεων ή διορθώσεων πάνω σε έργα γραπτά, σε εικόνες ή ακόμα και σε βίντεο. Από την άλλη δίνει τη δυνατότητα ελέγχου της γνησιότητας οποιουδήποτε από τα προαναφερόμενα, προσφέροντας ακόμα και βαθμολόγηση της αντιγραφής σε επίπεδα.

Αξίζει να ειπωθεί εδώ κατ’ αρχάς πως το AI κάνει λάθη είτε στην παραγωγή έργου είτε στην αξιολόγησή του. Μεγάλη προσοχή λοιπόν στον δανεισμό γνώσης από το διαδίκτυο. Ο έλεγχος των πηγών πληροφόρησης και της αξιοπιστίας τους, η διασταύρωση και οπωσδήποτε η αναφορά πηγών επιβάλλεται ακόμα και σε ηθικό επίπεδο.

Μεγάλη αξία έχει επίσης και η αποδοχή της τεχνητής νοημοσύνης ως σύγχρονο εργαλείο μάθησης και παραγωγής γνώσης. Όλα τα πανεπιστήμια πλέον αναθέτουν στους φοιτητές τους εργασίες σε επίπεδα διάδρασης με το AI. Το Πανεπιστήμιο του Greater Manchester, για παράδειγμα, ταξινομεί το πνευματικό έργο σε τρεις κατηγορίες, έργο με καθόλου AI πλην γραμματικών και συντακτικών διορθώσεων, έργο με βοήθεια AI τηρώντας τις παραπάνω προϋποθέσεις, και έργο με AI ως αναπόσπαστο μέρος της εργασίας που πρέπει να χρησιμοποιηθεί.

Ας δεχτούμε λοιπόν τη νέα πραγματικότητα, όπως αυτή διαμορφώνεται, απολαμβάνοντας τα οφέλη της τεχνολογίας μεν, διατηρώντας μια εγρήγορση δε, σχετικά με την αυθεντικότητα και την αξιοπιστία των όσων βλέπουμε.